Please follow & like us :)

Follow by Email
Facebook
Facebook
Instagram

Blog kulinarny

Mikroflora jelitowa – jak wpływa na nasz organizm ?

Mikroflora jelitowa – jak wpływa na nasz organizm ?

Cześć !

Dziś parę słów o mikroflorze bakteryjnej, która zasiedla nasze jelita. Czy wiedzieliście, że masa samych bakterii jelitowych to aż 1-1,5 kg ? Może właśnie z tego względu nazywana jest ona „narządem bakteryjnym”.

O samej mikroflorze

Mikroflora zdrowego człowieka zdominowana jest głównie przez bakterie z rodzajów: Bacteroidetes i Firmuctes (około 90 % wszystkich bakterii). Inne bakterie to te z rodziny Actinobacteria, Proteobacteria, Verrucomicrobia. Bakterie bytujące w jelicie biorą udział w syntezie witamin z gr. B i K, decydują o stopniu wchłaniania się cholesterolu, wpływają na stan przepuszczalności jelit oraz dostępność energii z pożywienia, a także stymulują odpowiedź immunologiczną. Ponadto biorą one udział w metabolizmie aminokwasów oraz kwasów żółciowych. O wpływie mikroflory bakteryjnej na organizm decyduje głównie jej różnorodność i wzajemny stosunek ilościowy poszczególnych szczepów.

Dysbioza

To stan zaburzenia prawidłowej struktury i funkcji bariery jelitowej (ilości i rodzaju szczepów bakteryjnych). Przyczyny dysbiozy to najczęściej nieprawidłowa dieta (bogata w tłuszcz i białko, a uboga w błonnik pokarmowy), w dalszej kolejności – przyjmowanie leków (antybiotyków, NLPZ, inhibitorów pompy protonowej), przewlekły stres, zakażenia. Skutkami dysbiozy jelitowej może być zjawisko tzw. „przeciekającego jelita”, gdzie do krwioobiegu (poprzez rozszczelnienie ścian jelit) mogą przedostawać się antygeny bakterii patogennych czy toksyny powodując  permanentny stan zapalny. Najlepiej opisaną w literaturze toksyną mogącą wpływać niekorzystnie na organizm jest lipopolischaryd bakteryjny, w skrócie LPS. Lipopolisacharyd spowalnia pasaż jelitowy i zwiększa pobór energii z pożywienia (przyswajamy w ten sposób większą liczbę kalorii), zwiększa magazynowanie tłuszczu i spowalnia proces lipolizy, czyli rozpadu tłuszczu. Ponadto działa niekorzystnie na wątrobę prowadząc do jej stłuszczenia, nasila insulinooporność i przyczynia się do rozwoju otyłości.

Zburzenia mikroflory a choroby metaboliczne

  • Otyłość

Udowodniono, że dieta bogata w tłuszcz i cukier, a uboga w błonnik pokarmowy przyczynia się do zmniejszenia różnorodności mikroflory jelitowej, zaburza prawidłową proporcję między bakteriami oraz sprzyja rozrostowi populacji bakterii patogennych.

W licznych badaniach wykazano, że osoby otyłe posiadają mniejszą liczebność bakterii z rodzaju Bacteroidetes, a większą bakterii Firmicutes w odróżnieniu od osób szczupłych. Dodatkowo wykryto również, że w przewodzie pokarmowym osób otyłych często dominują bakterie Mollicutes – bardzo wydajnie pozyskujące energię z pożywienia, czyli przyswajające większą liczbę kalorii niż osoby szczupłe. Inne badania pokazują również, że dieta wysokotłuszczowa zmniejsza produkcję kwasu masłowego w świetle jelita (wpływającego korzystnie na utrzymanie szczelności bariery jelitowej) poprzez zmniejszenie populacji bakterii z rodziny Bifidobacteria.

W sytuacji gdy bariera jelitowa nie spełnia swojej funkcji, do krwioobiegu może przedostawać się bakteryjny LPS. Mechanizmy jakimi LPS przyczynia się do rozwoju otyłości to zwiększone pozyskiwanie energii z pożywienia oraz zahamowanie lipolizy.

Jednakże…..

Występują też inne badania, w których wykazano że niekorzystna dysproporcja między Bacteroidetes a Firmicutes u osób otyłych, wpływa na zwiększenie przyswajania tylko około 150 kcal/ dzień (wartość kaloryczna odpowiadająca jednemu dużemu bananowi). Czy wpływ tylko 150 kcal więcej na dobę może prowadzić do rozwoju otyłości, przy dobrze zbilansowanej, normoenergetycznej diecie ? Odpowiedź brzmi: nie 🙂 Dlatego nie ma co usprawiedliwiać się, że przyczyną naszej nadwagi czy otyłości jest z pewnością niekorzystna mikroflora.

  • Insulinooporność i cukrzyca typu 2

W badaniach wykazano, że dieta wysokotłuszczowa wpływa na zwiększenie „przepuszczalności” jelita poprzez obniżenie populacji bakterii produkujących kwas masłowy (kwas ten wpływa na utrzymanie ścisłych połączeń ściany jelitowej), a w konsekwencji do przenikania toksycznego LPS. Ten z kolei dostając się do krwioobiegu wpływa na zmniejszenie wrażliwości tkanek na insulinę. Nagromadzenie się LPS w tkance tłuszczowej sprzyja zwiększonemu wydzielaniu interlukin prozapalnych (nasilające insulinooporność) oraz zmniejszonej produkcji ochronnej adiponektyny (zwiększająca wrażliwość tkanek na insulinę) co niekorzystnie wpływa na glikemię, a w dalszej perspektywie może prowadzić do cukrzycy typu 2.

Jak stymulować rozwój korzystnej mikroflory ?

  • Spożywając prebiotyki czyli nieulegające trawieniu związki polisacharydowe, które korzystnie wpłyną na wzrost dobroczynnych bakterii w jelitach (lecz same nie są ich źródłem) . Do związków tych zaliczamy błonnik pokarmowy np. pod postacią inuliny lub fruktooligosachardy występujące w warzywach takich jak karczoch, cebula, cykoria, szparagi, czosnek
  • Suplementując/ spożywając probiotyki czyli dostarczając do organizmu różne szczepy korzystnie działających bakterii jelitowych. Probiotyki możemy spotkać w postaci doustnych suplementów (ilość i rodzaj suplementu należy skonsultować z lekarzem) lub fermentowanych mlecznych produktów takich jak kefiry, jogurty. Szczepy szczególnie polecane jako pomoc w utracie masy ciała i wspomaganie leczenia chorób metabolicznych to:
    • bakterie z rodziny Lacobacillus (L.plantarum,L. rhamnosus, L.gasseri, L.paracasei, L.reuteri) – wpływają na zmniejszenie się samych komórek tłuszczowych oraz ich wypełnienie tłuszczem, stymulują produkcję adiponektyny (hormonu o działaniu przeciwzapalnym i zwiększającym insulinowrażliwość)
    • bakterie z rodziny Bifidobacterium – uszczelniają barierę jelitową, wpływają na obniżenie cholesterolu, stężenia glukozy oraz insuliny (szczególnie ważna dla osób z insulinoopornością)

Bibliografia

  1. Marlicz M., Ostrowska L., Łoniewski I. – Flora bakteryjna jelit i jej potencjalny związek z otyłością
  2. Ostrowska L. – Wpływ mikrobioty jelitowej na zaburzenia metaboliczne i otyłość – punkt widzenia internisty i dietetyka


Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *